Het is een compacte vogel, ongeveer 12-13,5 cm groot, met een spanwijdte van 21-24 cm en een gewicht van 9-15 gram. De kleur is nogal variabel met ook nog eens een onderscheid in een noordelijke en zuidelijke populatie. De keel en buik van het mannetje van de noordelijke populaties zijn helderwit van kleur evenals de witte vleugelvlek en een kleine dubbele witte vlek boven de snavel. De rest van het verenkleed is zwart in prachtkleed, of meer bruingrijs. Het mannetje is donkerder van kleur dan het vrouwtje dat meer bruin is.

Als voedsel komen in hoofdzaak in aanmerking insecten zoals vliegen, muggen, vlinders en libellen. Op de grond worden oorwurmen en sprinkhanen gevangen. Op voederplaatsen worden meelwormen gegeten.

De Bonte Vliegenvanger is een algemene zomergast.
De soort broedt meestal bij open plaatsen in loof- en gemengd bos met natuurlijke holten, bij voorkeur in oude eiken, en in parken en tuinen. Nestelt graag in nestkasten, wat de aantallen zeker ten goede komt.

Broedt vanaf half april/begin mei en heeft één legsel per jaar Het legsel bestaat meestal uit 4-7 eieren. 

Foto’s gemaakt bij vogelhut Wettensbroek (aan de poel) en vogelhut “Tussen de Lindes”.